Άλλος ετοιμάζει θέατρο κι άλλος υποκρίνεται

Διαβάζω με ενδιαφέρον τα διάφορα κείμενα σχετικά με το θέμα που έχει προκύψει με το ΕΘ και το βιβλίο του Σάββα Ξηρού. Στη συνέχεια παντιέρες και συστάσεις φίλων και γνωστών περί της ελευθερίας που πρέπει να διαθέτει η Τέχνη στη θεματολογία και τη μεθοδολογία. Τρία ερωτήματα μόνον προς την διανόηση της ελληνικής δημοσιογραφίας, του θεάτρου και της Τέχνης ευρύτερα, με όλον τον σεβασμό:

1) Η Τέχνη πρέπει να προκαλεί, λέτε. Ορθώς. Αν όμως προκαλεί, αυτό δεν σημαίνει ότι θα εγείρει ενστάσεις, αντιδράσεις, συζήτηση; Οπότε γιατί ακριβώς εκνευρίζεστε όταν κάποιος δηλώνει ότι δυσανασχετεί με την εν λόγω μεθοδολογία; Για να καταλάβω δηλαδή: ισχυρίζεστε ότι η ελευθερία επιλογών στη Τέχνη είναι όρος εκ των ων ουκ άνευ, αλλά ταυτόχρονα πρέπει να μένει στο απυρόβλητο και να διατυπώνει κανείς άποψη γι' αυτήν, παρά μόνον όταν παραχθεί το τελικό προϊόν; Περίεργη, κλειστοφοβική, άκρως συντηρητική και αρκετά προβληματική αντίληψη περί της παραγωγής/διαδικασίας της Τέχνης έχετε, θα μου επιτρέψετε. Ο φιλελευθερισμός ως προς αυτήν δεν μπορεί να περιορίζεται μόνο σε ένα στάδιο της και μετά να την αντιμετωπίζετε ως τάχα θέσφατο με την κοινότοπη, απλουστευμένη επιχειρηματολογία τύπου "η Τέχνη είναι Τέχνη. Τι ψάχνεις τώρα;".

2) Η Τέχνη οφείλει να αμφιβάλλει για τα πάντα, λέτε. Πολύ σωστά. Ισχύει όμως ξέρετε και το αντίστροφο: Οι πάντες μπορούν να αμφιβάλλουν για την Τέχνη. Άλλοι πολύ, άλλοι λίγο. Άλλοι στοχευμενα, άλλοι άστοχα. ΑΛΛΑ μπορούν, έχουν το δικαίωμα. Η καθολικότητα της Τέχνης δεν περιορίζεται μόνον στο πόσους και ποιους απευθύνεται, αλλά και στο πόσοι και ποιοι μπορούν να την κρίνουν. Είναι αμφίδρομη σχέση κι όχι μονομερής. Όταν καταλήγει το τελευταίο, τότε μάλλον μιλάμε για προπαγάνδα, κατήχηση, κοινώς ελλιπή "Τέχνη" από κάθε άποψη.

Κι εδώ ακριβώς είναι το θέμα. Η απλούστευση που επιχειρείται στο να εκληφθεί το βιβλίο ενός αμετανόητου τρομοκράτη ως ένα οποιοδήποτε βιβλίο, λες και μιλά ο Μάικ ο Φασολακης, είναι όχι απλά επικίνδυνη, αλλά ιδιαιτέρως ανησυχητική. Δόθηκε ωραιότατο πάτημα στον κ. Ξηρό να μας πει κιόλας μέσα σε όλο αυτό τον ντόρο: "ξεπλήρωσα". Κοινώς «γαζώστε, ανατινάχτε μερικούς, γραψτε μετά ένα βιβλίο, σιγουρευτείτε ότι θα αποτελεί τη μαγιά ενός θεατρικού δρώμενου φυσικά και ύστερα σχολάσατε. Η κοινωνία καταλαβαίνει, κατανοεί, σας συγχωρεί». Μωρέ μπράβο! Πολύ επιδερμικά αντιμετωπίζεται η διακίνηση ιδεών που θεοποιούν την τρομοκρατία, αν όχι την παρουσιάζουν ως αναγκαία, λέει, συνθήκη.

3) Τέλος, άκρως προβληματικό αν όχι ενδεικτικό φανατισμού κι επιπόλαιας κρίσης, να στοχοποιειτε άτομα ως τάχα ανόητα που δεν αντιλαμβάνονται το μεγαλείο ή την ουσία της Τέχνης, επειδή και μόνο αντέδρασαν γραπτώς κι ανοιχτά με σαφήνεια με την επιλογή των κειμένων, ΧΩΡΙΣ μάλιστα να ζητούν να μην γίνει η εν λόγω παράσταση.

Φανατίζεστε κι εκτίθεστε.

Μάθετε να κάνετε κριτική αφού πρώτα διαβάσετε προσεκτικά τι υποστηρίζει ο άλλος, μην παρουσιάζεστε ως σούπερ τιμητές της Τέχνης όταν την περιορίζετε ποσό δε μάλλον σε στεγανά και ιδίως όταν τάχα ισχυρίζεστε ότι δεν αντιλαμβάνεστε πως η διαμόρφωση ιδεών/συναισθημάτων είναι πάντα στο τέλος το ζητούμενο, πέραν της διατύπωσης ή εκτόνωσης αυτών.

Σε τελική ανάλυση, δεν είναι θέμα κι ούτε ήταν ποτέ για κανέναν γνήσιο δημοκράτη, φιλελεύθερο πολίτη το αν θα μιλήσει, γράψει, εκφραστεί ο χ, ψ Ξηρός. Αυτή είναι άλλωστε κι η διαφορά του από έναν τρομοκράτη. Ο τελευταίος δεν αφήνει κανένα περιθώριο αντίδρασης ή διαφορετικής άποψης, μπαμ και κάτω με συνοπτικές διαδικασίες.

Το ζητούμενο, ο προβληματισμός του πρώτου είναι όταν αρχίζουν οι ιδέες του δεύτερου -που στη συγκεκριμένη περίπτωση το 'χει τιμή, δόξα και καμάρι του κιόλας, καμία ενοχή ή αυτοκριτική- και παρουσιάζονται ως φυσική συνθήκη, ως μια άλλη απλά ανάγνωση της πραγματικότητας, ως μια ακόμα άποψη, σιγά τα ωά.

Κύριοι και κυρίες, η τρομοκρατία δεν είναι μια απλά άλλη άποψη. Όταν σκότωναν τον Μπακογιαννη ή τον Αρξαλιαν, δεν ήταν ούτε άλλη μια μέρα μωρέ, ούτε κάτι που έτυχε όπως πολλά στην καθημερινότητα μας. Κι αλλοίμονο αν το εκλάβουμε έτσι. Είναι υβρις προς τα θύματα της τρομοκρατίας και τις οικογένειες τους. Είναι πρόκληση προς την δημοκρατία που απολαμβάνουμε όλοι, ακόμα κι οι αρνητές της όπως οι ΧΑγητες, οι Ξηροί, ο Κουφοντινας κι άλλοι πολλοί που είναι εύκολο να σκοτώσουν και θα έπρεπε να τους είναι αφόρητα δύσκολο, αν όχι αδιανόητο να το δικαιολογήσουν.  Δυστυχώς το τελευταίο παρουσιάζεται όχι απλά κατακριτέο τελευταία, αλλά και ως βιασμός της Τέχνης, διαβάζω.

Θέατρο; Ναι φίλτατοι, του παραλόγου όμως. Κι ο νοών νοειτω.

Αγροτικό: όταν ο λαϊκισμός δίνει τη χαριστική βολή

Τόσες μέρες έχουν ξεσηκωθεί οι αγρότες και διαβάζω δεξιά κι αριστερά αναλύσεις που πάσχουν είτε από αριστερισμό, είτε από κυνισμό. Σε κάθε περίπτωση, οι τραμπουκισμοί και η ομηρία της κοινωνίας κλείνοντας δρόμους είναι απαράδεκτοι και καταδικαστέοι. Καλό θα ήταν, ωστόσο, να μην κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλο μας ξιφουλκώντας τις εμμονές ή την εμπάθεια μας σε μια κοινωνική ομάδα, ωσάν σάκος του μποξ για να ξεσπάσουμε ή επιτέλους να εκτονώσουμε απωθημένα κι οργή για τη δύσκολη πια καθημερινότητα μας.

 Τούτων λεχθέντων, δυστυχώς οι αγρότες ενώ έχουν δίκιο σε πολλά -ίσως περισσότερα αυτή τη φορά από ότι παλιότερα, αν όχι ουσιαστικότερα- καθώς χρόνια σύρθηκαν στον λαϊκισμό κυβερνώντων ένθεν κι ένθεν τύπου "όλα τα κιλά, όλα τα λεφτά" με τους Μπουτα, Πατάκη, Κοκκινουλη κι άλλους «αγροτοαστέρες», αδυνατούν να πείσουν τις υπόλοιπες κοινωνικές ομάδες για το δίκιο ορισμένων αιτημάτων τους. Όταν δηλαδή απειλείς κάθε Γενάρη με Φλεβάρη, επί 20 χρόνια και βάλε, ότι θα «κόψεις» τη χώρα στα δυο, ε, κομματάκι δύσκολο να πείσεις τους πολίτες ότι τώρα είναι διαφορετικά.

Επιπροσθέτως, η παντιέρα ότι οι αγρότες είναι φτωχοί και γι' αυτό αδικούνται a priori, τους "ξεζουμίζει η άρχουσα τάξη" που διάβασα κάπου, πέραν του άκαιρου της ανάλυσης -δεν ζουν δα και σε συνθήκες Κιλελέρ, μην τρελαθούμε κιόλας-, δεν μπορεί να βρει ευήκοα ωτα όταν η πλειοψηφία της ελληνικής κοινωνίας φτωχοποιείται ή αν θέλετε πλήττεται εξίσου οικονομικά, ενώ ταυτόχρονα έχουμε πλημμύρα δημοσιευμάτων εφημερίδων κι ανακοινώσεων οργανισμών που δείχνουν ότι μεγάλο τμήμα των αγροτών δηλώνει 1000 ευρώ το χρόνο εισόδημα. Αυτό είναι όχι απλά προκλητικό, αλλά θρασύτατο, προ και επί κρίσης.

Τέλος, επειδή τα ζητήματα που προκύπτουν με τους αγρότες αγγίζουν τις 2 από τις 3 γάγγραινες της Μεταπολίτευσης, το Ασφαλιστικό και το Φορολογικό, τίθεται πολύ σοβαρά επί τάπητος το εξής απλό ερώτημα: γιατί οι αγρότες να έχουν αφορολόγητο; Για να το θέσω πιο ωμά: για ποιο λόγο ένας υπάλληλος του ιδιωτικού τομέα με 450 ευρώ πλέον καθαρό εισόδημα, θεωρείται προνομιούχος σε σχέση με έναν ροδοκινοπαραγωγό;

Σε κάθε περίπτωση, ο κ. Τσίπρας βρέθηκε εγκλωβισμένος στον λαϊκισμό που ύφανε, με θέα τα τρακτέρ, επί 5 χρόνια και τώρα έχει απέναντι του όχι απλά δυσαρεστημένους, αλλά εξαγριωμένους πολίτες. Το κάψιμο κομματικών συμβόλων, σημαιών του ΣΥΡΙΖΑ χτες, δεν προσφέρει τίποτε, αλλά είναι ενδεικτικό του κλίματος πόλωσης που όχι απλά δεν εκτονώνεται, αλλά μάλλον γίνεται πιο χαοτικό, τροφοδοτείται από απλουστεύσεις αν όχι ειρωνείες της κυβέρνησης όπως τη φιέστα για τον ένα χρόνο διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ -παρέα με ΑΝΕΛ που εντέχνως αποσωπιεται- ή τις δηλώσεις του αναπληρωτή υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κ. Μπολαρη ότι η κυβέρνηση καλωσορίζει τις εν λόγω κινητοποιήσεις ή ακόμα-ακόμα και τις σημερινές δηλώσεις της κας Γεροβασιλη στο MEGA ότι άμα κλείσουν οι εθνικές οδοί, δεν έγινε δα και κάτι φοβερό. Θέατρο παραλόγου, αν όχι ιλαροτραγωδία είναι αυτό που ζούμε με πολλά déjà vu.

Déjà vu, που όμως χτυπάνε καμπανάκια για όλο το πολιτικό σύστημα και ιδίως για την αξιωματική αντιπολίτευση και τα κόμματα του λεγόμενου ευρωπαϊκού τόξου. Δεν μπορεί κανένας πια να ασκήσει μικροπολιτική, γιατί όχι απλά θα το βρει μπροστά του σε λίγα χρόνια, όπως συνηθίζαμε να λέμε το προηγούμενο διάστημα των παχιών αγελάδων, αλλά διότι πλέον θα κληθεί την επόμενη των εκλογών να το διαχειριστεί/επιλύσει, ενώ ήδη δεδομένων των συνθηκών θεωρείται εν μέρει συνυπεύθυνος από τους εταίρους για την έλλειψη συνεννόησης στα λεγόμενα εθνικά θέματα.

Και ναι μεν θετικό ότι τόσο ο Κυριάκος Μητσοτάκης, όσο και η Φώφη Γεννηματά,  στη χτεσινή τους συνάντηση παρότρυναν τους αγρότες να μην αποκλείσουν τις εθνικές οδούς,  αλλά δεν έχουμε μάθει ακόμα τίποτε -θα μου επιτρέψετε- για το τι ακριβώς προτείνουν αμφότεροι ξεκάθαρα για την ταμπακιέρα: το Αγροτικό. Πρέπει να ανοίξουν επιτέλους τα χαρτιά τους. Δεν αρκεί να διαπιστώνουν αδικίες, πρέπει και να αντιπροτείνουν ανοιχτά και ουσιαστικά προς το κάθε ενδιαφερόμενο, εναλλακτικές.

Λύσεις υπάρχουν. Επώδυνες, ναι. Μην έχουμε αυταπάτες: πολιτικές που δεν πατούν στις μνημονιακες δεσμεύσεις είναι όχι απλά προϊόν φαφλατάδων, αλλά ανεγκέφαλων, επικινδύνων λαϊκιστών που οδηγούν με μαθηματική ακρίβεια -ελπίζω όλοι να το 'χουμε πλέον εμπεδώσει πια- σε ανακύκλωση των προβλημάτων, σε μαρασμό την ελληνική οικονομία και την κοινωνία στα κάγκελα, αν όχι σε παράκρουση.

Ιδού, λοιπόν, το ενδιαφέρον σημείο πολιτικής "σύγκρουσης": μπορούν ΝΔ, Δημοκρατική Συμπαράταξη, Ποτάμι να αντιπαρατεθούν στην επιπολαιότητα και προχειρότητα της κυβέρνησης των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ, τηρώντας τα συμφωνηθέντα και παράλληλα δίνοντας ώθηση στην ανάπτυξη και ελπίδα για καλύτερες μέρες σε αγρότες και μη; Αυτό είναι πλέον το ερώτημα κι όχι αν θα αντέξει ο κ. Τσίπρας με την αδελφή ψυχή του, τον κ. Καμμενο, θα μου επιτρέψετε. Δεν θα κρατήσουν για πολύ. Κι όχι λόγω της κοινωνικής κατακραυγής ή των πιέσεων των εταίρων/δανειστών, όπως λέγεται, αλλά γιατί πολύ απλά δεν δύνανται να διαχειριστούν τίποτε, ούτε καν τα στοιχειώδη. Είναι ηλίου φαεινότερον. Για να παραφράσω κι εγώ, μιας κι είναι της μόδας: «είναι η πραγματικότητα, ανόητε». 

Τίτλων το ανάγνωσμα

Εθνάρχης και ηγέτης ακούω. Υπάρχουν ξέρετε και τα συνοδευτικά λαοπλάνος, τσαρλατάνος, λαϊκιστής, αιθεροβάμων, αγύρτης, εθνικιστής, ρατσιστής, ονειροπαρμένος ...πλούσια η ελληνική γλώσσα. Θα μπορούσα να γράφω μέχρι κι αύριο ασταμάτητα.

Αλλά για να επανέλθουμε στην πραγματικότητα: ο τέλειος γαμπρός για τη Βαγενά, που είχε σχολάσει τον Antonio Gramsci από τα 18 του κατά τα λεγόμενα του στην πρώτη συνέντευξη του ως πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ στον Π. Τσιμα (είπαμε μερικοί βασανιζόμαστε από βαρβάτη μνήμη, φευ), είναι απλά ο πρωθυπουργός της χώρας. Τίποτε παραπάνω. Για το παρακάτω έχω πολλές αμφιβολίες, αλλά καθότι πιστεύω ακράδαντα στην δημοκρατία, σέβομαι την απόφαση των συμπολιτών μου. Ως εκεί όμως. Γιατί ξέρετε το μυαλό στροφάρει -ευτυχώς- και δεν αρεσκεται μόνο στους τύπους.

Και εξηγούμαι: Εθνάρχης της αριστερας που ακούστηκε είναι οξύμωρο καταρχήν, εφόσον εννοιολογικά το έθνος υποτίθεται ότι υπερβαίνει τους ιδεολογικούς προσδιορισμούς. Αλλά ακόμα κι αν δεχτούμε το αλλοπρόσαλλο του χαρακτηρισμού, τον πολιτικό σουρεαλισμό της αριστεράς που συνεργάζεται άψογα με την ακροδεξιά, δύσκολα μπορούμε να τον ξεπεράσουμε.

Κι επί την ευκαιρία ας τελειώνει το γελοίο "καλαμπουρακι" (;) ότι ο Καμμενος και οι ΑΝΕΛ είναι light δεξιά. Δεν χαρακτηρίζουμε γιαούρτια να θυμίσω, αλλά πολιτικές θέσεις και συμπεριφορές. Όταν κάποιος προτρέπει σε λιντσάρισμα, ταυτίζει τους ομοφυλοφιλους με κτηνοβάτες, θεωρεί τον κάθε Γερμανό πολίτη, εν δυνάμει νεοναζιστή, ξεσπά σε αντισημιτικά παραληρήματα τύπου "Έλληνες Εβραίοι δεν φορολογούνται(!) σε αντίθεση με τους Χριστιανούς Ορθόδοξους Έλληνες που πληρώνουν κανονικά τους φόρους τους" εντός του Κοινοβουλίου, σχωρνατε με αλλά δεν είναι light, αλλά καραμπινάτος ακροδεξιός. Τόσο απλά, τόσο ωμά.

Τώρα όσον αφορά τον προσδιορισμό του ηγέτη. Ηγείτο ο κ. Τσίπρας ενός κυβερνητικού συνασπισμού. Μάλιστα. Κάποτε είχα διαβάσει σε ένα τοίχο δίπλα στο πατρικό μου στα Γιάννενα, "Όποιος μπορεί δουλεύει, όποιος δεν μπορεί διοικεί, αλλά εκείνος που δεν μπορεί να διοικεί κυβερνάει". Είχα σαστίσει. Το θεωρούσα εξωφρενικό. Αυτό πριν 10 χρονιά. Τώρα πλέον αντιλαμβάνομαι πλήρως τι εννοούσε ο ποιητής του τοίχου. Ταιριάζει γάντι στο θειο βρέφος της α' και β' φοράς αριστεράς. Και ο νοών νοείτω.

Μεταξύ μας, Μεταξά

Γιαουρτωμα και λεκτικός προπηλακισμός Αντωναρου, προ κρίσης. Στη συνέχεια το άσχημο περιστατικό με Βαρουφακη και τώρα αυτό με τον Οικονόμου. Φυσικά υπάρχει κι ο ξυλοδαρμός Μπογδανου. Ενδεικτικά, γνωστά τοις πασι, περιστατικά.

Νέτα σκέτα γιατί διαβάζω πολλές ωραιοποιήσεις και στρογγυλοποιήσεις του τετραγώνου από χτες το βράδυ: Η ακροδεξιά δεν διανοείται να πατήσει το πόδι της στα Εξάρχεια -αν και τα τελευταία 4 χρόνια υπάρχουν δυστυχώς κι ακροδεξιά συνθήματα επί των Μαυρομιχάλη, Ιπποκράτους και Ασκληπιού-  γιατί πολύ απλά η εξωκοινοβουλευτική εξτρεμιστική αριστερά, σχεδόν στις παρυφές, αν όχι σε βασικούς πυρήνες, της εγχώριας τρομοκρατίας ελέγχει τη περιοχή σε πλήρη αρμονία με την αλβανική μαφία και τους γνωστούς, καθόλου αγνώστους -ας σταματήσει αυτό το δούλεμα- θιασώτες του μηδενισμού. Οι φορείς γνωρίζουν το πρόβλημα, η δημοτική αρχή εξίσου, οι πολίτες προσπαθούν να τα φέρουν βόλτα και εντωμεταξύ η γκετοποιηση των Εξαρχείων αποτελεί γεγονός.

Λυπάμαι ιδιαίτερα που το λέω, αλλά επειδή δεν σκοπεύω να κάνω λοβοτομή στη μνήμη μου προς τέρψιν φίλων, να θυμίσω ότι η καλλιέργεια της ανοχής των προπηλακισμών, λεκτικών και μη, γινόταν με τις ευλογίες του Σύριζα και των Ανελ από την εποχή των Αγανακτισμένων, με τον προπηλακισμό βουλευτών (Χατζιδάκη), δημοσιογράφων (Τελλογλου), αλλά και πιο πριν όταν ο αποκλεισμός ή η ομηρία καθηγητών στις αίθουσες θεωρούνταν αντίσταση, όταν το γιαουρτωμα του Πάγκαλου εκλαμβάνονταν ως καλαμπούρι, αν όχι θεία καταδίκη, όταν η ακύρωση/αναβολή εκδηλώσεων με το έτσι θέλω, όπως πχ για την Μαύρη Βίβλο του Κομμουνισμού, υπολογίζονταν ως λαϊκή επιβολή δικαίου, όταν η μούντζα στη Βουλή αποτελούσε ύψιστης σημασίας πολιτική επαναστατική πράξη. Κοινώς αυτοί που αποτελούν τώρα την κυβέρνηση ωθούσαν, ενθουσιάζονταν, παρότρυναν σε τέτοιες ενέργειες ως αντιπολίτευση.

Τώρα πολύ απλά τα μπουμπούκια του εξτρεμισμου εκδηλώνονται πιο οργανωμένα, πιο συστηματικά και χτυπούνε πιο συχνά διότι το πεδίο είναι ελεύθερο. Άλλωστε οι αντιλήψεις τους είχαν κι έχουν απήχηση ακόμα σε μέλη του κυβερνητικού συνασπισμού. Μην ξεχνάμε ότι με την κατάληψη της Νομικής και της Πρυτανείας του Καποδιστριακού Πανεπιστήμιου Αθηνών επί Συριζανελ είχαμε ακούσει και το περίφημο από κρατικά χείλη που τώρα απειλούνται από τους Πυρήνες της Φωτιάς βέβαια: "έλα μωρέ, θα βαρεθούνε, κάποια στιγμή".

Δεν είναι απλά θέμα γκετοποιησης των Εξαρχείων δηλαδή. Είναι ένα ευρύτερα ανησυχητικό φαινόμενο όταν γίνεται με την ανοχή πολιτικών φορέων και πολλές φορές και με την παρότρυνση τους.

Και εξηγούμαι: Ο δημόσιος χώρος σε μια ευρωπαϊκού τύπου δημοκρατία πρέπει να είναι προσβασιμος σε κάθε πολίτη ανεξαρτήτως θρησκεύματος, σεξουαλικής προτίμησης, πολιτικού προσδιορισμού, οικονομικής επιφάνειας. Όταν μικρές ομάδες αποκλείουν ή απειλούν αυτή τη συνθήκη και γίνονται ανεκτές από την Πολιτεία, τότε μάλλον μιλάμε για κοινωνία τύπου Far West με ο,τι συνεπαγεται αυτό. Μιας κοινωνίας ζούγκλας δηλαδή που οι μισοί είναι φοβισμένοι, οι υπόλοιποι παθιασμένοι με τη ρητορική μίσους υπεράνω νόμου και βαρούν αλύπητα οποιονδήποτε θεωρούν εχθρό.

Ο λαϊκισμός τύπου «ο λαός ποτέ δεν φταίει σε τίποτε» (άραγε εκείνοι  οι βουλευτές που λαϊκίζουν ή λουφάρουν λογω φόβου πολιτικου κόστους προέκυψαν με τον κρίνο ή μήπως η φοροδιαφυγή αφορά μόνον 12 πολίτες στα 11 εκατομμύρια;), «δωσίλογοι πολιτικοί που προωθούν τα σχέδια των κατοχικών δυνάμεων» (το υπονοούμενο κοινώς είναι ότι είμαστε σε πόλεμο άρα όλα επιτρέπονται), «οι τρομοκράτες βρίσκονται στο υπουργείο οικονομικών» (ενώ όταν κάποιοι βάζουν βόμβες ή σκοτώνουν πολίτες είναι ταγμένοι στην επανάσταση και τον ριζοσπαστισμό, ε;) , οδηγεί αναπόφευκτα στην αυτοδικία, δικαιολογεί την τρομοκρατία, επιτρέπει τη βία και την παρανομία.

Προσωπικά ως πολίτης αυτής της χώρας που κατοικούσα 14 χρόνια στα Εξάρχεια κατ’ επιλογήν, όσο κι αν με γοητεύουν τα νεοκλασικά τους, οι χώροι περισυλλογής και διασκέδασης ή τα γκράφιτι τους, δεν ζούσα και δεν ζω σε κανένα ροζ ή μαύρο συννεφάκι για να μην αντιλαμβάνομαι την μετάλλαξη τους και κυρίως δεν είμαι τόσο πολιτικά αφελής να υποστηρίζω ότι αυτό το φαινόμενο αφορά αποκλειστικά την εν λόγω περιοχή. Είναι χειρότερο το πρόβλημα και δεν αποτελεί απλά τοπική ιδιαιτερότητα κάποιων γραφικών, παρανόμων. Μην γελιόμαστε και κυρίως μην εθελοτυφλούμε. 

Ο εκφασισμός δεν είναι καλαμπούρι, ούτε περιορίζεται γεωγραφικά σε ένα μέρος μιας κοινωνίας. Διαχέεται κι εξαπλώνεται σαν ιός μέσω της ανοχής και αποδοχής συμπεριφορών και πράξεων. Μην αγνοούμε τον πολιτικό μανδύα τέτοιων ενεργειών. Είναι λάθος τόσο να θεωρούμε ότι είναι μεμονωμένα περιστατικά, όσο και ότι τα Εξάρχεια είναι ο παράδεισος επί αθηναϊκής γης. Οι υπεραπλουστεύσεις είναι βολικές είτε για τους φορείς της βίας, είτε για τα πρόβατα. Κι εγώ, φίλτατοι, δεν ανήκω σαφέστατα σε καμιά από τις δυο κατηγορίες. Εσείς;

Η πιο όμορφη απάτη

Ο Γιος του Σαούλ (α), Η Νιότη (β), Αστακός (γ) σε 2 μέρες. Μόνη μου κατ' επιλογήν σχεδόν σε prive προβολή. Ανάμεικτα συναισθήματα. Η δύναμη της σκηνοθεσίας (α), του σεναρίου/ερμηνειών (β), του συμβολισμού (γ). Κάθε ταινία κι από ένας ύμνος, μια ελεγεία στο σινεμά.

Αν κάτι συνειδητοποίησα αυτό το διήμερο είναι πρώτον ότι βλακωδώς δεν συνέχισα τις κινηματογραφικές σπουδές μετά το μεταπτυχιακό μου που είχα επικεντρωθεί στη σκηνοθεσία -ποτέ δεν είναι αργά όμως- και κατά δεύτερον ότι ο κινηματογράφος είναι η πιο πολυεπίπεδη και ταυτόχρονα μυσταγωγική μορφή τέχνης. Ίσως γι' αυτό και η αδυναμία μου σ' αυτόν, σε αντίθεση με το θέατρο που στο πρώτο μισαωρο έχω ήδη βαρεθεί, νιώθω να ασφυκτιώ. Ξέρω, ακούγομαι ωσάν περίεργη, αν όχι αλλόκοτη, ιδίως σε μια χώρα με θεατρική παράδοση κι ιστορία, αλλά η αλήθεια είναι ότι όταν κάποιος μου προτείνει σινεμά ή θέατρο, ε χωρίς δεύτερη σκέψη, η απάντηση ενστικτωδώς και σχεδόν αυτόματα είναι "σινεμά, και το συζητάς;".

Εξαιρέσεις που φυσικά επιβεβαιώνουν το παραπάνω, υπάρχουν: παρακολουθώ ανελλιπώς την θεατρική ομάδα Blitz, ενθουσιάζομαι σαν μικρό παιδί με το μαύρο θέατρο της Πράγας, μου αρέσουν οι πειραματισμοί των Patari Project. Ως εκεί όμως. Την μαγεία που έχει ο κινηματογράφος, δεν την διαθέτει ούτε στο ελάχιστο το θέατρο, για 'μένα.

Περί σινεμα ο λόγος λοιπόν. Οι τρεις παραπάνω ταινίες, όσο δυσφορία κι αν μου προκάλεσαν σε κάποια φάση είτε λόγω θεματολογίας, είτε λόγω τεχνικής προσέγγισης, μου χάρισαν ανεπανάληπτα ηχομοτιβα, με βοήθησαν να αντιληφθώ -για εντελώς διαφορετικούς λόγους η καθεμία- ότι τα ανθρώπινα πάθη από τα πιο όμορφα όπως ο έρωτας για παράδειγμα, έως τα πιο κτηνώδη όπως η κτητικότητα, έχουν δομές που παρασύρουν σε πολύ συγκεκριμένες συμπεριφορές, σχεδόν πανομοιότυπες σε κάθε άνθρωπο. Η ιδεολογία και η συναισθηματική αντίληψη δευτερευόντως, του καθενός παίζουν καθοριστικό ρόλο. Το δε ανθρώπινο σώμα, ως μορφή κι όγκος, αλλά κι ως αντικείμενο πόθου ή επιβολής δόγματος/εξουσίας, πάντα στο επίκεντρο.

Ομολογώ ότι η πιο ευχάριστη ήταν η Νιοτη. Διόλου εύπεπτη όμως. Μην γελιέστε. Το να διαπραγματεύεται την απώλεια, το γήρας, το θάνατο και να σε κάνει να γελάς με την ψυχή σου και μετά να συνειδητοποιείς ότι αυτό που γέλασες είναι αντίστοιχα το ίδιο που θα μπορούσε να σε κάνει να σπαράξεις στο κλάμα... ε μαεστρία αναμφίβολα. Το πώς θα παρουσιάσεις ένα γεγονός, ίσως τελικά υπερβαίνει και το γεγονός το ίδιο. Το ότι σε ένα κινηματογράφο της Θεσσαλονίκης μια 80 φευγα, δυο έφηβοι και μια οσονουπω 40ρα γέλαγαν ταυτόχρονα δεν είναι αμελητέο, ούτε ευκαταφρόνητο.

Η δε μουσική επένδυση απιθανη, με διαμαντάκια το ένα μετά το άλλο και cover αξιοζήλευτα, ενώ ο μετρ υποκριτικής τέχνης κ. Michael Caine δίνει ΤΟ ρεσιτάλ, με τα καρέ και τα κοντινά πλάνα γυμνών σωμάτων, νέων και γέρων, να γεμίζουν όμορφα την μεγάλη οθόνη. Η φωτογραφία άψογη και το τοπίο πάντα σε αντίθεση με τους χαρακτήρες. Έξυπνο, πολύ σαρκαστικό έργο που χρήζει προσοχής στους προβοκατόρικους διαλόγους που ξετυλίγονται μεταξύ σοκολάτας, νερού, γρασιδιού, χιονιού, ατμών και σαπουνόφουσκας:
-Σήμερα θα σας κάνω ένα διαφορετικό μασάζ. Είστε εκνευρισμένος. Μάλλον απογοητευμένος.
-Τα καταλαβαίνεις όλα με τα χέρια σου;
-Ναι, το άγγιγμα [...]
-Οι άνθρωποι όμως φοβούνται το άγγιγμα.
-Ναι γιατί το ταυτίζουν με την ηδονή.
-Α, γι' αυτό δεν μιλάς....

Ο Paolo Sorrentino τονίζει με κάθε τρόπο ότι τα συναισθήματα είναι σε απόλυτη συνάρτηση με τις αισθήσεις, αλλά υπεράνω απ' αυτές. Ή μήπως όχι; Ακόμα αναρωτιέμαι. Δείτε τη και πείτε μου.

Ο Αστακός, από την άλλη, για κάθε επαγγελματία του σινεμα, είτε σκηνογράφος, είτε ηθοποιός, είτε ηχολήπτης, είτε σκηνοθέτης κ.ό.κ. είναι ένα αριστούργημα . Τεχνικά πάει ένα βήμα παραπέρα. Κι εξηγούμαι: σε κάποια φάση ο Γιώργος Λάνθιμος ξεδιπλώνει εικόνες σε αργή κίνηση με ταυτόχρονα κοντινά πλάνα χωρίς να κουράζει ούτε στο ελάχιστο, προσδίδοντας ένταση στον συμβολισμό της πράξης του κυνηγιού που αποτελεί βασικό στοιχείο της ταινίας. Κυνηγιού αισθημάτων, ταύτισης, συντροφικότητας, ενσωμάτωσης, ένταξης; Και τι στα κομμάτια δεν θέτει υπό αμφισβήτηση, αν όχι σε σκέψη, ο Αστακός... Πολυδαίδαλος αλλά με σαφή θεματολογία, όσο κι αν καταφεύγει στα άκρα για να τον αποδομησει εντέχνως ο σκηνοθέτης.

Κι όσο για το απότομο φινάλε που ακούω δεξιά κι αριστερά, θα μου επιτρέψετε να διαφωνήσω. Ήταν ακριβώς αυτό που άρμοζε σε αυτό που διαπραγματευόταν η ταινία. Το απότομο ήταν από την αρχή και σε όλη τη διάρκεια, παρέα με το απρόσμενο. Αλίμονο αν ο Λάνθιμος δεν έμενε πιστός στον βασικό άξονα, λοιπόν, του δημιουργήματος του. Η σκηνοθεσία απαιτεί προσήλωση και αποσαφηνισμένη στοχοποίηση. Τίποτε δεν είναι στην τύχη ή απομονωμένο, όσο κι αν δίνεται αυτή η αίσθηση. Όσοι αναγνωρίζουμε και έχουμε εντρυφήσει στην ιδιαιτερότητα του εν λόγω σκηνοθέτη, δεν περιμέναμε κάτι διαφορετικό.

Οι μουσικές επιλογές ευφάνταστες - μουσική Αττίκ; Ποιος θα το περιμενε;- και η εμμονή στην αφήγηση σκηνών και συναισθημάτων σχεδόν σατανική θα μπορούσε να πει κανείς. Στο μόνο που θα διαφωνήσω με τον Γιώργο Λανθιμο είναι στον υπαινιγμό οτι η ηλεκτρονική μουσική είναι για μοναχικούς ή και μόνους ανθρώπους. Η μαζικότητα και η κοινωνικότητα αυτού του μουσικού πεδίου μάλλον αποδεικνύει το αντίθετο, όσο κι αν αντιλαμβάνομαι την χρησιμότητα της εν λόγω σκηνής και πιο πριν ατάκας.

Τέλος ο Γιος του Σαούλ. Χμμ παραδέχομαι ότι έφυγα με αίσθηση ανικανοποίητου όταν έπεσαν οι τίτλοι τέλους. Ούτε ξετρελάθηκα, ούτε απογοητεύτηκα την πρώτη μέρα. Δεν την βρήκα μέτρια. Όχι. Η πιο ενδιαφέρουσα τεχνικά από τις τρεις. Δεν χωρά αμφιβολία περί αυτού. Εξαιρετικά κουραστική τόσο σωματικά, όσο και ψυχολογικά. Κι ενώ είχα μείνει ολίγον τι μετέωρη όσον αφορά την αξιολόγηση της, πλέον πιστεύω, όσο περισσότερο το σκέφτομαι, ότι ο Lazlo πέτυχε διάνα αυτό που έλεγε ο Stanley Kubrick: "Μια ταινία πρέπει να είναι περισσότερο σαν μουσική παρά σαν λογοτεχνία. Πρέπει να είναι μια προοδευτική ανάπτυξη διαθέσεων και αισθημάτων. Το θέμα, αυτό που είναι πίσω από το συναίσθημα, το νόημα, όλα αυτά έρχονται αργότερα".

Ε, λοιπόν, πρώτα νιώθεις δυσφορία, αναγούλα, φρίκη, αγωνία, απογοήτευση, λύπη, οργή, κλιμακωτά διαθέσεις δηλαδή, κι όταν τελειώνει αντιλαμβάνεσαι ότι ο László Nemes κατάφερε με 3 γραμμές σενάριο -στην κυριολεξία- και κυρίως λόγω τεχνικών πρωτοτυπιών να παρουσιάσει ανάγλυφα, απλά, αλλά κι απολύτως ωμά χωρίς εντάσεις, αίματα και τα συνηθισμένα, την κτηνωδία των Ναζί. Δεν χρειάστηκε να μας πείσει η ιστορία. Δεν ήταν απαραίτητο να μάθουμε αν όντως ήταν ο γιος του...όσοι την έχουν δει, ξέρουν πολύ καλά σε τι αναφέρομαι. Σημασία είχε το νόημα πίσω από όλα αυτά. Κι αυτό, όχι απλά το ανέδειξε, αλλά κατάφερε να μας στιγματίσει.

Όλοι έφευγαν από τον κινηματογράφο με απορία, σαστισμένοι. Είχαν έρθει με τις προσδοκίες οι περισσότεροι μιας Λίστας του Σιντλερ ή μιας Η Ζωή είναι Ωραία. Κυρίες και κύριοι δεν χρειάζεται δακρύβρεχτο story ή διαμελισμένα πτώματα για να αντιληφθείς το μέγεθος της βαρβαρότητας. Αυτό μας είπε κατάμουτρα ο σκηνοθέτης της "Ο Γιος του Σαουλ". Ειναι ακριβώς όπως τόνισε σε μια συνέντευξη του: "Το Ολοκαύτωμα είναι μόνον θάνατος". Θέλετε να του προσδώσετε οδύνη, ιδεολογική χροιά, συναισθηματική φόρτιση; Κάντε το. Εγώ όμως θα θέσω το θέμα επί τάπητος, απροκάλυπτα κι απλά εξαρχής. In your face!

Μικρή υπενθύμιση: μην τυχόν φύγετε μόλις αρχίσουν και "πέφτουν" οι τίτλοι τέλους. Το πιο όμορφο μουσικό κομμάτι είναι όταν η ταινία έχει τελειώσει. Συγκινητικό και πολύ ιδιαίτερο. Θα με θυμηθείτε.

Σε τελική ανάλυση και οι 3 ταινίες ήταν υπέροχες. Σε ένα κόσμο οπού θριαμβεύουν οι ακρότητες και οι υπεραπλουστεύσεις, σε μια χώρα που η μετριότητα σαρώνει, ήταν ένα ευχάριστο κινηματογραφικό διάλειμμα. Σας τις συστήνω ανεπιφύλακτα. Η ζωή ευτυχώς δεν είναι μόνον πολιτική ή οικονομία, είναι πολλά περισσότερα. Και ο κινηματογράφος τα υπενθυμίζει με σαφήνεια... και "μαγεία".

Τον ύπνο του δικαίου;

Χτες ήταν η δεύτερη φορά κι ελπίζω και η τελευταία που παρακολούθησα Ενικό. Δεν μου αρέσει ούτε η δημοσιογραφική κάλυψη, ούτε το στήσιμο της εκπομπής τύπου "λαϊκό δικαστήριο", ούτε το κοινό ξινισμένων, ψεκασμένων, φανατισμένων που τάχα εκπροσωπούν τη κοινή γνώμη κατά τον παρουσιαστή της, κ. Χατζηνικολάου. Γενικότερα την αποφεύγω όπως ο διάολος το λιβάνι. Η ψυχική μου ηρεμία προφανώς είναι άκρως σημαντική, ενώ η υποτίμηση της νοημοσύνης μου δεν είναι καλαμπούρι.

Τούτων λεχθέντων, χτες άκουσα τον κ. Μεϊμαράκη με παρά πολλή προσοχή. Οφείλω να πω ότι εντυπωσιάστηκα. Ήταν σοβαρός, μετριοπαθής, μεστός και το κυριότερο δεν χάιδεψε αυτιά για δυο κρίσιμα θέματα: Ασφαλιστικό και Μεταναστευτικό. Απάνταγε πάντα με επίκεντρο το πολιτικό διακύβευμα, αποφεύγοντας τον επίκινδυνα απλουστευμένο απολιτικ λαϊκισμό του οικοδεσπότη της εκπομπής, τύπου "ε όλοι οι πολιτικοί ψέματα λέτε προεκλογικά, ποιος εκλέχτηκε λόγω αληθειών;".

Όπου δεν γνώριζε την απάντηση, όπως πχ για τα φωτοβολταϊκα, δεν προσέφερε ευχολόγια, αλλά έντιμα γνωστοποιούσε ότι θα το κοιτάξει με την ομάδα του και θα απαντούσε αύριο, τονίζοντας ότι "δεν σας αποφεύγω, απλά είναι ένα ζήτημα που δεν γνωρίζω εις βάθος τις λεπτομέρειες και δεν θέλω να πω πράγματα που δεν ευσταθούν", ενώ ήταν ψύχραιμος και χαμογελαστός στις λεκτικές επιθέσεις που δέχτηκε από τη νεολαία του κοινού. [Αν βέβαια είναι έτσι η νεολαία -να μην περιμένει απάντηση, να διακόπτει και να σαρκάζεται αντί να στήνει στον τοίχο με σοβαρότητα τον κ. Μεϊμαράκη- τότε καλύτερα να πηδήξουμε τώρα από τον τέταρτο, τρομερή απογοήτευση τα χτεσινά δυο στιγμιότυπα με νεαρά της Νομικής και νεαρό της Ιατρικής αντιστοίχως].

Η επικοινωνιακή ομάδα της Συγγρού έχει κάνει εξαιρετική δουλειά καθώς η προσέγγιση του μνημονίου Τσίπρα-Καμμένου γίνεται πλέον με βάση το τρίπτυχο "α) μεταρρυθμίσεις-θετικό, β) δημοσιονομικά-αρνητικό, γ) ελληνικές ιδιαιτερότητες-ουδέτερο", ενώ του Μεταναστευτικού με 10 σημεία-κλειδιά πάνω στις διεθνείς συμβάσεις, τα ευρωπαϊκά ιδεώδη, τις τελευταίες εξελίξεις σε θεσμικό και πολιτικό επίπεδο. Ήταν ευχάριστη έκπληξη ότι ο κ. Μεϊμαρακης αποκωδικοποίησε σύγχρονα και χωρίς τις ακρότητες του προκατόχου του -ναι μερικοί έχουμε αυτή τη ρημαδα τη μνήμη που μας τυραννά ->Σαμαράς: "Θα επανακαταλάβουμε τις πόλεις μας"- ένα τόσο πολύπλοκο θέμα, ενώ προσέφερε λύσεις που αγγίζουν σαφέστατα το μεταρρυθμιστικό κέντρο και κάλλιστα θα συμφωνούσαν τόσο οι φιλελεύθεροι, όσο και οι σοσιαλδημοκράτες -όσοι υπάρχουν γιατί τείνουν να γίνουν είδος προς εξαφάνιση σαν τις καρέττα καρεττα, δυστυχώς.

Επιπλέον, στην ερώτηση συνταξιούχου που βέβαια αυτοχαρακτηρίστηκε πατριώτης πριν τοποθετηθεί -ναι ζήσαμε και τέτοια "όμορφα" χτες, λες κι όποιος δεν βγαίνει με ντουντούκα να φωνάζει πατριώτης δεξιά κι αριστερά, είναι, φαντάζομαι, ανθέλληνας, προδότης και δεν ξέρω πλέον κι εγώ τι άλλο-, για το αν θα μειωθούν περαιτέρω οι συντάξεις, ο "Βαγγέλας", όπως τον λένε ορισμένοι [είναι οξύμωρο και αρκετά παράδοξο ότι τον αποκαλούν κυρίως έτσι όσοι τον κατηγορούν για το μαγκιωρικο ύφος, το λεξιλόγιο καφενέ. Το πως αποκαλείς κάποιον υποδηλώνει και την αντίληψη σου περί της πεζοδρομιακής πολιτικής, σημειώτεον.], απάντησε προς μεγάλη έκπληξη των θεατών και των συμμετεχόντων στο στούντιο, ότι "δεν μπορώ να σας πω τίποτε επί αυτού. Και δεν θα σας πω γιατί είναι ένα θέμα πολυπαραγοντικο που έχει άμεση σχέση με την καταπολέμηση της ανεργίας και την αύξηση των εισφορών. Και στους δυο αυτούς τομείς δυστυχώς, δεν είναι καλά τα πράγματα", συνεχίζοντας την ανάλυση, συνδέοντας την αδήλωτη εργασία, την ανεργία με τις εισφορές στα ταμεία και την πληρωμή συντάξεων. Ποιος μπορεί άραγε από το Ποτάμι και το ΠΑΣΟΚ να διαφωνήσει με αυτούς τους συσχετισμούς; Κανείς, μην γελιόμαστε.

Τέλος δεν δίστασε να συγκρουστεί ξεκάθαρα κι ωμά με τον οχετό λάσπης από συγκεκριμένες εφημερίδες και δη τον κ. Καμμένο, τον όποιο μάλιστα απείλησε εντέχνως λέγοντας "υπάρχουν πολλά ράμματα για τη γούνα του, αλλά δεν θα καταφύγω σε τέτοιες παλαιοκομματικές μεθόδους , τέτοιου κιόλας επιπέδου, προεκλογικά".

Κοινώς ο κ. Μεϊμαράκης εγκαινίασε χτες ένα νέο άνοιγμα της Δεξιάς προς το κεντρώο χώρο και δη την φιλελευθεροποίηση της ΝΔ που δεν πρέπει να μας διαφεύγει, κλείνοντας τον μονοδιάστατα κι άστοχα στο κάδρο των επικείμενων εκλογών. Είναι σημαντικές οι ζυμώσεις και ιδεολογικές επεξεργασίες στη Συγγρού. Φαίνεται να έχουν πάρει το μάθημα τους από τις προηγούμενες καμπάνιες κι αναμετρήσεις. Αρκεί, όμως, αυτές τόσο να μετουσιωθούν με τα κατάλληλα πρόσωπα κι όχι με επιλογές ναφθαλίνης του πολιτικού παρελθόντος (βλ. Κιλτιδη, Ντινόπουλο και δυστυχώς μακρύς ο κατάλογος), όσο και να εξελιχτούν μετεκλογικά. Δύσκολο εγχείρημα για να βγει εις πέρας σε μια κρίσιμη εκλογική αντιπαράθεση. Δεν υπάρχει αμφιβολία περί αυτού.

Όμως, επειδή ακούω δεξιά κι αριστερά περί αδυναμιών και αγκυλώσεων του πολιτικού συστήματος, οφείλω να παραδεχτώ ότι είναι χρήσιμο και σημαντικό που μετακινείται προς μια προοδευτική, φιλελεύθερη κατεύθυνση η ΝΔ, αλλά πολύ απογοητευτικό να παρακολουθώ το μεν Ποτάμι να μην ξεκολλάει από τον μεσσιανισμό και το δε ΠΑΣΟΚ να αναφέρεται σε νεοφιλελευθερισμό λες και έχουμε να αναμετρηθούμε με τον Φουκουγιαμα και επιλεγούμε ποιον; Τον Πικετι; . Γελάν κι οι πέτρες.

Αν κάτι απουσιάζει από τον κεντροαριστερό χώρο ένθεν κι ένθεν, είναι η κατανόηση ότι η κοινωνία και η πραγματικότητα δεν περιμένει. Η πολιτική σιχαίνεται τα κενά. Και αν δεν επιθυμούν να τα καλύψουν ορισμένοι, θα έρθει κάποιος άλλος και θα τους πιάσει στον ύπνο, αν όχι στην φλυαρία εκατέρωθεν βολών εξισώνοντας βλακωδέστατα ΝΔ με ΣΥΡΙΖΑ. Είναι παράλογη η εν λόγω τοποθέτηση και το κυριότερο άστοχη κι ως προεκλογική τακτική. Ακόμα περιμένω να ακούσω τι προτείνουν πέραν των τάχα ισορροπιών κι αναχωμάτων που μπορούν να προσφέρουν σε περίπτωση, όπερ και το πιθανότερο, κυβερνητικής συνεργασίας με τον χ, ψ πρώτο. Ποιο είναι δηλαδή το μήνυμα: "σας εκλιπαρούμε ψηφίστε μας, πρέπει να ακουστούμε κι εμείς"; Δεν αρκεί. Συγγνώμη κιόλας. Με ελεημοσύνες δεν κερδίζεις πολιτικά, απλά επιβιώνεις στις παρυφές του πολιτικού συστήματος. Εδώ που φτάσαμε οι περισσότεροι ευρωπαϊστές, δημοκράτες του κεντρώου χώρου, της ανανεωτικής αριστεράς, της ευρωπαϊκής οικολογίας, επιθυμούν να εκπροσωπούνται από αυτούς που προσφέρουν εναλλακτικές επί του πρακτέου και του πραγματικού κι όχι απλά ως το αντίπαλο δέος.

Δεν ξέρω γιατί πρέπει να καλούνται να ψηφίσουν ως "κρίμα" κι όχι ως "αμέ". Αντιλαμβάνομαι πως το υπεραπλουστεύω, αλλά ειλικρινά οι περισσότεροι του χώρου έχουν βαρεθεί/κουραστεί να παρακολουθούν κοκορομαχίες ενόσω η Δεξιά ανασυντάσσεται και η κομμουνιστική αριστερά επιστρέφει δριμύτερη. Κάποιοι πρέπει να επιδείξουν επιτέλους πραγματισμό. Καλό θα ήταν να αφήσουν στην άκρη τα σλόγκαν της πόλωσης και να σκεφτούν την επόμενη μέρα. Λεφτά δεν υπάρχουν, μαγικές λύσεις εξίσου και σίγουρα το παζλ είναι για δύσκολους λυτές. Ας σοβαρευτούν λοιπόν και ας διεκδικήσουν πια τον κόσμο του ΝΑΙ που έχει μείνει έρμαιο, αν όχι βορά στις ορέξεις της ΝΔ (με μια νεολαία, ακρως συντηρητική, σε αντίθεση με την ηγεσία της, είναι το πρόβλημα που είχε πρόσφατα ο ΣΥΡΙΖΑ, από την αντίθετη πλευρά).

Το 3ο Μνημόνιο ήρθε, η δεδηλωμένη φεύγει

ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ διαθέτουν 162 έδρες. Ο ΣΥΡΙΖΑ ειχε 39 απώλειες στην 1η και 36 απώλειες στη 2η ψηφοφορια για προαπαιτουμενα. Όριο θραύσης ηταν το 43. Ψήφισαν σημερα 222 NAI, 64 OXI, 11 ΠΑΡΩΝ. Το "φράγμα" των 120 της κυβερνητικής πλειοψηφίας, έσπασε, αφου ψήφισαν ΝΑΙ 118 (32 οχι, 11 παρών,  1 απουσία απο βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ).

Το Μαξίμου διαρρέει ήδη ότι θα ζητήσει ψήφο εμπιστοσύνης στις 20/8 και λογικά σαλπαρουμε για εκλογές ή πάμε σε κυβέρνηση συνεργασίας (εθνική, ειδικού σκοπού, όπως θέλετε ονομαστε την). ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ τέλος, πάντως. Το σήμα προς τα έξω αρνητικοτατο, την δημοκρατία ως τραπουλόχαρτο, όποτε κι όταν μας λάχει, οι κοινοβουλευτικοί θεσμοί και διαδικασίες κουρελιασμενοι, αν όχι εξευτελισμενοι, ΑΛΛΑ παραμενουμε ακόμα με το ένα πόδι στην ΕΕ και ίσως πάρουμε κατιτις κι αρχίσουμε κι εξοφλουμε.

Ακολουθεί ένα δύσκολο και κρίσιμο Eurogroup κι ας ευχηθουμε ο κ. Τσακαλώτος να τα καταφέρει. Ο πρωθυπουργός όχι μόνο δεν τον προστάτεψε/θωρακισε ενόψει της δύσκολης αυτής συνεδρίασης, αλλά ήταν θεατής του ξεχαρβαλωματος των πάντων. Είναι η κλασσική σταλινική λογική του "αν πάμε κάτω, θα πάμε όλοι μαζί". Πιο σαδιστική και καταστροφική ρητορική δεν παίζει να υπάρχει, με εξαίρεση φυσικά την ακροδεξιά.

Η χώρα είναι ακόμα σε περιπέτεια. Ο κίνδυνος δεν έχει αποφευχθη. Το δάνειο-γεφυρα απέκτησε τρεις ισχυρούς συμμάχους: την Αριστερή Πλατφόρμα, τον πρωθυπουργό θεατή, αν όχι έρμαιο των εσωκομματικών τριβών ΣΥΡΙΖΑ, την Πρόεδρο της Βουλής. Αυτή είναι δυστυχώς η άσχημη πραγματικότητα. Ο Σόιμπλε τρίβει τα χέρια του.

Εντέλει:

- Τα προηγούμενα μνημόνια ελήφθησαν με διπλά ελλείμματα. Είναι το πρώτο που λαμβάνεται ενώ παρέλαβαν πλεόνασμα το οποίο εξανεμισθη σε χρόνο ντετε γιατί είχαμε την τρομερή ομάδα Βαρουφακη ο οποίος είχε το θράσος πριν μια ώρα να μας πει ότι ήταν μεγάλη η επιτυχία του αυτούς τους 6 μήνες! Τόση δε που όλοι είμαστε σε ζεν, από την ευτυχία... ΝΟΤ.

- Το δίλημμα δεν είναι μνημόνιο με δρχ ή μνημόνιο με ευρώ που ειπε ο κ. Τσιπρας στην ομιλία του πριν 2 ώρες, αλλά καταστροφή με δρχ ή μνημόνιο με ευρώ με αμφίβολα αποτελέσματα. Τόσο απλά, τόσο ωμά.

- Είναι η τελευταία μας ευκαιρία να σοβαρευτουμε και διαρκώς κάνουμε ένα βήμα στο παραπέντε, μετά τορπιλιζουμε μόνοι μας ότι έγινε, υστερα ξανά βουτιά στο κενό, επειτα μας τραβαν παλι από τα μαλλιά και εμείς φυσικά πάντα έσω έτοιμοι για φούντο. Ιδανικοί αυτόχειρες πέραν πάσης αμφιβολίας.

- Τρεμω ως πολίτης αυτής της χώρας γιατί έχω μια κυβέρνηση ανεύθυνη, ανώριμη, επιπόλαια, χωρίς πυξίδα και σχέδιο. Ο δε πρωθυπουργός αποτελεί το όνειδος της γενιάς μου και την ντροπή της αριστεράς. Μιας αριστεράς που δεν προστάτεψε τον εαυτό της ούτε από ημιτρελους, ούτε από ακραίους και τώρα ταυτίζεται, δυστυχώς, συλλήβδην, με ο,τι πιο συντηρητικό, αντιδημοκρατικό, απολυταρχικό, επικινδυνο διαθέτει η χώρα. Λυπάμαι ειλικρινά γιατί η αριστερά την οποία γνώρισα, με την οποία μεγάλωσα, δεν έχει καμία σχέση, μα καμία απολυτως με τα φασιστοειδη, τους θιασωτες του ολοκληρωτισμου και τους τσαρλατανους της ιλαροτραγωδιας που ονομάζεται ΣΥΡΙΖΑ. Ευτυχώς που δεν ζει ο Λεωνίδας να δει όλη αυτή την σαπιλα και τον απροκάλυπτο απολυταρχισμό.

- Θεωρώ θετικοτατη την τοποθέτηση Μεϊμαράκη για δημιουργία ομάδων εργασίας για κρίσιμα θέματα των εφαρμοστικων κι όχι μόνο, ενω αναμενω με ενδιαφέρον το ολοκληρωμένο σχέδιο διεξόδου  κι από τα τρία κόμματα ξεχωριστά της δημοκρατικής, ευρωπαϊκής αντιπολίτευσης, γιατί δεν μου αρκεί το "κακός ο Τσίπρας". Αξιζω πολύ περισσότερα ως Ελληνίδα και δη ως Ευρωπαία.

- Ο Τσίπρας δεν ειναι υπερανω κριτικης όπως πλασαρεται από τα δημοσιογραφικά  φερέφωνα του Μαξίμου. Δεν μπορούσε να διαλέξει περισσότερο ακατάλληλα πρόσωπα για τόσο σημαντικά αξιώματα: Βαρουφακης, Κωνσταντοπούλου, Κουρουπλης, Μπαλτάς, Λαφαζανης, Βαλαβάνη είναι τα πιο τρανταχτα παραδείγματα. Τις συνέπειες τις λουζόμαστε όλοι. Ο κύριος υπεύθυνος για όλα είναι ο πρωθυπουργός. Μην γελιομαστε.

- Εξεπλάγησαν, κατά Δραγασάκη, όταν είδαν ότι η δημιουργική ασάφεια τους δεν φόβισε τους δανειστές. Με θράσος ψεύδονταν πριν και τωρα απολογούνται ωσάν μοιρολογιστρες. Μεγαλύτερη επιβεβαίωση από κυβερνητικό στέλεχος ότι έπαιζαν εν γνώση τους ρωσικη ρουλέτα με την τύχη της χώρας στις πλάτες των πολιτών, δεν υπάρχει. Εξοργιστικο από κάθε άποψη. Μπορεί άραγε κανείς να τους εμπιστευτεί μετά από αυτή την παραδοχή; Προφανώς κι όχι.

Έχουμε μπλέξει πολύ άσχημα τόσο εσωτερικά, όσο κι εξωτερικά.
Αλλά υπάρχουν ακόμα τρόποι να βγούμε από το πολιτικό κι οικονομικό αδιέξοδο. Αρκεί να το επιθυμούμε. Γιατί αυτό είναι πλέον το ερώτημα: θέλουμε; Ως γνωστόν αλλωστε κανείς δεν μπορεί να σε σώσει, αν δεν θες να σωθείς. Και ο νοων νοειτω εδώ που φτάσαμε.